Door Marcel Reijven op 12 april 2013

Spijkers op laag water?

Het Kossen- Leijenfonds is een hulpfonds voor inwoners van Sint Pancras. Doel van het fonds is het verlenen van financiële hulp aan Pancrassers die dit nodig hebben. De oorsprong van het fonds ligt in de nalatenschappen van de heren C. Kossen en D. Leijen. Zij bepaalden dat er een fonds opgericht moest worden met als doel: ”Het betrachten van liefdadigheid voor de behoeftige inwoners van Sint Pancras”.

Ben ik op zoek naar het Kossen-Leijenfonds? Zoek ik spijkers op laag water, zoals een partijgenoot stelde? Natuurlijk niet, ondersteuning aan hen die dat nodig hebben is een belangrijke drager van mijn sociaaldemocratische waarden, maar ik ben me er wel van bewust dat uit mijn recente vragen aan het college anders zou kunnen blijken. Immers, eerst vraag ik nadrukkelijk waarom het fonds – naar mijn mening zeer ruime – publicatieruimte krijgt in ‘Langedijk informeert’, het gemeentelijke publicatieblad, vervolgens ga ik in op de rol van burgemeester Cornelisse als voorzitter van de raad van toezicht.

Waarom heb ik er moeite mee dat het fonds zoveel ruimte krijgt in het gemeenteblad? Ten eerste omdat het niet past bij de inhoud van het blad, het is immers een communicatiemiddel van de gemeente; anderen kunnen hun boodschappen zeer eenvoudig (laten) plaatsen in de meer commerciële bronnen als het Noordhollands Dagblad, de huis-aan-huisbladen het Langedijker Nieuwsblad, De Koerier, Alkmaar op Zondag, Het Zondagochtenblad, … Ook speelt mee dat de doelgroep van het fonds beperkt is, alleen inwoners van Sint Pancras kunnen namelijk een beroep doen op het fonds; vanuit de sociaaldemocratische gedachte komt dan op: ‘In hoeverre is dat onderscheid rechtvaardig?’. Maar het belangrijkste bezwaar is dat andere instellingen die ruimte niet krijgen, dan wel dat zij het moeten doen met een klein stukje tekst, bijvoorbeeld de Stichting Interkerkelijk Steunfonds Langedijk, een steunfonds voor hulp in nood aan inwoners van de gemeente Langedijk. Ik hoef er echter niet meer op in te gaan, want binnenkort verschijnt Langedijk informeert voor de laatste keer als eigen uitgave van de gemeente Langedijk. Straks gaat de gemeente de publicaties (weer) verzorgen in het Langedijker Nieuwsblad. Waarschijnlijk ben ik naïef, maar het zou me in hoge mate verbazen, wanneer er op de pagina’s van de gemeente dan nog steeds ruimte voor particuliere initiatieven overblijft… … …

De rol van burgemeester Cornelisse bij het Kossen-Leijenfonds is heel een ander verhaal. In de antwoorden op mijn vragen daarover werd ik, en ik parafraseer de tekst uit de Alkmaarsche Courant, namelijk de oren gewassen door de burgemeester. Hans Cornelisse is, als burgemeester van Langedijk, uit hoofde van zijn burgemeestersambt (zogenaamd: qualitate qua) voorzitter van de Raad van Toezicht en de Gemeentewet is daar duidelijk is: slechts nevenfuncties die de burgemeester anders dan uit hoofde van zijn ambt vervult moeten ter inzage liggen (Gemeentewet, artikel 67). Met andere woorden: Marcel Reijven, waar heb je het in hemelsnaam over? Je hebt de klok horen luiden, maar weet duidelijk niet waar de klepel hangt. De VNG (Vereniging Nederlandse Gemeenten) heeft aan nevenfuncties en nevenfuncties een ruime paragraaf gewijd. In tegenstelling tot het antwoord van het college (De reden moet meer gezocht worden in de omstandigheid dat een functie die voortvloeit uit het burgemeestersambt op grond van de Gemeentewet strikt genomen niet openbaar gemaakt hoeft te worden.) zegt de VNG: Alle nevenfuncties moeten openbaar worden gemaakt door terinzagelegging van een opgave op het gemeentehuis. Daarnaast bestaat de mogelijkheid van publicatie in het gemeentelijk publicatieblad. De openbaarmaking vindt jaarlijks vóór 1 april plaats.

Maar de kernvraag is natuurlijk of het voorzitterschap van de Raad van Toezicht überhaupt wel een functie is die voortvloeit uit het zijn van burgemeester van Langedijk? Wat zegt de VNG over de ‘qualitate qua-nevenfuncties’ in haar gedragscode ‘Integriteit’? Er zijn twee criteria waaraan we kunnen toetsen of een nevenfunctie een q.q.-nevenfunctie is:

1. Er is een aantoonbaar belang van gemeente dat de nevenfunctie door een politiek ambtsdrager wordt vervuld. Hij bekleedt in dat geval de nevenfunctie uit hoofde van het ambt en behartigt (in)direct de belangen van de gemeente.

2. De nevenfunctie is gekoppeld aan de inhoud en duur van het politieke ambt. Bij beëindiging van het politieke ambt moet de nevenfunctie ook worden neergelegd.

De functie bij het Kossen-Leijenfonds is indertijd bij de burgemeester van de voormalige gemeente Sint Pancras gekomen, met instemming van de gemeenteraad. Vanuit die setting is de historie verklaard, maar het belang voor de gemeente, laat staan het aantoonbaar belang is in ieder geval mij niet duidelijk; en in de setting van de gemeente Langedijk is dat belang natuurlijk nog veel minder duidelijk! Hiernaast laten de statuten van het fonds het college de vrijheid bij wijze van waarneming de wethouder van Sociale Zaken in de Raad van Toezicht te laten functioneren. Toetsend aan de criteria van de VNG trek ik de conclusie dat de functie niet voortvloeit uit het ambt van de burgemeester, er is immers geen aantoonbaar belang voor de gemeente Langedijk dat de functie van voorzitter van de Raad van Toezicht door een politiek ambtsdrager wordt vervuld. Op z’n zachtst gezegd vind ik de beantwoording van het college op dit punt dan ook zeer tendentieus.

Ten slotte nog dit: in 2008 is de bestuursvorm van het fonds ingrijpend veranderd en zijn de statuten aangepast. Daarbij is een Raad van Toezicht ingesteld, met daarin vertegenwoordigd de burgemeester; een andere rol, dan die waaraan de gemeenteraad van Sint Pancras zijn medewerking verleende. Dit wetende blijft toch nog één vraag onbeantwoord: waarom is nooit voorgelegd of die functie bij de Raad van Toezicht wel bij het burgemeestersambt past?

Marcel Reijven

Fractievoorzitter PvdA Langedijk

Marcel Reijven

Marcel Reijven

Geboren in Wormerveer, opgegroeid in Enkhuizen en inmiddels 21 jaar woonachtig in Oudkarspel, “een echte Noord-Hollander”, zo zegt hij zelf. Maar wie is hij nog meer en hoe ziet hij de toekomst van Langedijk de komende jaren tegemoet? Maak kennis met de wethouder Sociaal Domein van gemeente Langedijk, Marcel Reijven. Met zijn militaire opleiding ging

Meer over Marcel Reijven